Rozsądne praktykowanie jogi niewątpliwie należy uznać za bardzo bezpieczną formę aktywności fizycznej i dlatego jest ona często zalecana przez specjalistów w niektórych dolegliwościach zdrowotnych. Jednak bywają i takie schorzenia, przy których trzeba zachować szczególną ostrożność i skonsultować się z lekarzem, zanim wejdzie się na matę. Kto spokojnie może zacząć ćwiczyć jogę, a jakie sytuacje wymagają szczególnej uwagi?
Wskazania do praktykowania jogi
Jak ważny jest ruch dla człowieka widać choćby na przykładzie najnowszej piramidy żywieniowej, której podstawę stanowi codzienna i to co najmniej półgodzinna aktywność fizyczna. Nie musi być wyjątkowo intensywna, bardziej chodzi o systematyczność. Ruch jest jednym z fundamentów zapobiegania różnego rodzaju dolegliwościom, a także jako ważny element skutecznej rehabilitacji. Są takie aktywności, które niekoniecznie nadają się dla osób starszych bądź narzekających na określone problemy zdrowotne. Joga zaś jest na tyle łagodną formą ruchu, że bywa nawet zalecana przez niektórych lekarzy np. przy kłopotach bólowych pleców. Jednak zakres wskazań okazuje się znacznie szerszy.
Za mało ruchu na co dzień
Codzienne zabieganie i mnóstwo obowiązków rodzinnych oraz zawodowych sprawia, że wielu osobom trudno znaleźć chwilę wolną na spokojne oddanie się jakiejś formie aktywności fizycznej. Ciało, które nie ma codziennej stymulacji w tym zakresie po prostu sztywnieje. Mało tego, naukowcy i lekarze jednoznacznie uznają brak ruchu za jedną z kluczowych przyczyn wielu schorzeń, tak powszechnych we współczesnym świecie. Trzeba czasami spojrzeć prawdzie w oczy i odpowiedzieć na pytanie, na ile zaniechanie codziennej dawki sportu wynika z rzeczywistego braku czasu bądź zmęczenia, a na ile jest to wyłącznie forma wymówki na własne lenistwo. Może wystarczy zejść z kanapy i odpuścić sobie jakiś program telewizyjny bądź grę komputerową? Zmęczenie również nie stanowi dobrej wymówki, tym bardziej że łagodna forma ruchu dodaje energii i sił witalnych.
Tak się składa, że joga nie wymaga jakiejś idealnej kondycji czy też perfekcyjnego stanu zdrowia, a jedynie wygospodarowania trochę czasu. To również bezpieczna forma ruchu dla osób, które postanawiają opuścić wygodne legowisko w domu, aby zacząć się wreszcie ruszać. W każdym razie na pewno dużo bezpieczniejsza niż bieganie czy siłownia, które u osób początkujących powodują często dolegliwości przeciążeniowe i mocno obciążają, zastygłe z bezruchu, mięśnie i stawy.
Joga umożliwia poznanie możliwości i ograniczeń własnego organizmu, często staje się swoistą bazą do uprawiania innych sportów. Co więcej, nawet zaleca się jogę np. dla biegaczy, aby w dużym stopniu zniwelować ryzyko pojawienia się kontuzji. Dzieje się tak, ponieważ praktykowanie jogi buduje siłę mięśni, zwiększa elastyczność ciała i poprawia koordynację ruchową, a jednocześnie nie obciąża układu mięśniowo-stawowego.
Sztywność i bolesność w odcinku szyjnym i lędźwiowym
Powszechność tego typu dolegliwości jest na tyle duża, że wręcz łatwiej spotkać kogoś, kto ma kłopoty z plecami niż osobę całkowicie od tego wolną. Co więcej, problem dotyczy zarówno starszych, jak i młodszych osób. Ma to związek z siedzącym trybem życia oraz ciągłym pochylaniem głowy nad laptopem bądź smartfonem. W konsekwencji rzadko przyjmuje się właściwą postawę, a jeżeli do tego dochodzi całkowity brak ćwiczeń, to po jakimś czasie plecy dają znać o sobie.
Poszczególne pozycje jogi idealnie rozciągną i uelastycznią przykurczone mięśnie pleców i w ten sposób wzmocnią przeciążony kręgosłup. Systematyczna praktyka jogi przyniesie ulgę, a zarazem pozwoli zapobiec poważniejszym zmianom zwyrodnieniowym na przyszłość. Warto zaznaczyć, że mocno usztywnione ciało nie stanowi przeszkody dla praktykowania jogi. W razie dużych problemów z wykonywaniem określonych pozycji można się wspomóc różnego rodzaju akcesoriami, jak wałki, klocki, pianki czy paski do jogi, które są dostępne na https://jogastyl.pl/paski-do-jogi.
Stres
To kolejny problem, którego powszechność może przerażać. Długotrwałe życie w stresie kumuluje tak ogromne napięcia wewnętrzne, że skutkiem tego są nie tylko wahania nastroju, ale nawet poważne depresje. Co więcej, stres jest także jednym z czynników wywołujących poważne zaburzenia zdrowotne, jak bezsenność, nadciśnienie czy dolegliwości układu sercowo-naczyniowego.
W jodze bardzo ważna jest synchronizacja ruchu z równomiernym oddechem, aby maksymalnie dotlenić wszystkie komórki ciała. Dobrze dotleniony organizm łatwiej sobie radzi z wewnętrznymi napięciami i szybciej uwalnia się od natrętnych myśli.
Problemy ze snem
Mechanizm działania jogi w tym przypadku jest bardzo podobny do tego, jaki ma miejsce przy radzeniu sobie ze stresem. To również kwestia uspokojenia wewnętrznego poprzez wykonywanie określonych asan, ale także można zastosować ćwiczenia oddechowe, a nawet medytację.
Nadciśnienie
Odpowiednie dotlenienie organizmu ma również kolosalne znaczenie w kontekście usprawnienia przepływu krwi. W przypadku delikatnie podwyższonego ciśnienia pomoc jogi okazuje się nieoceniona. Joga może pomóc także przy bardziej poważnych stanach i niekontrolowanych skokach ciśnienia, ale wtedy konieczna jest konsultacja lekarska oraz ćwiczenie pod okiem doświadczonego nauczyciela, który tak dopasuje zestaw pozycji, aby nie zaszkodzić. Warto sobie zdać sprawę z faktu, że niektóre asany są jednak niewskazane przy nadciśnieniu, szczególnie te z głową skierowaną w dół.
Kłopoty trawienne
Nieprawidłowe funkcjonowanie układu pokarmowego i odkładanie się toksyn w organizmie skutkuje problemami trawiennymi. Oczywiście kluczowa w takich sytuacjach będzie odpowiednia dieta rozumiana jako zdrowy styl żywienia, jednak pomocna okazuje się także praktyka jogi, która wzmacnia mięśnie przewodu pokarmowego. Dzięki temu cały układ zaczyna lepiej funkcjonować, co ma przełożenie na ogólne samopoczucie. Jednocześnie dochodzi do przyspieszenia metabolizmu oraz odblokowania miejsc, w których zalegają nadmierne ilości tkanki tłuszczowej. W efekcie ciało nabiera smukłości.
Przeciwwskazania do praktykowania jogi
Chociaż joga jest bardzo bezpieczną formą aktywności, to w niektórych dolegliwościach zalecana będzie wyjątkowa ostrożność oraz konsultacja z lekarzem. Na temat nadciśnienia była już mowa, ale to nie jedyny, lecz jeden z kilku powodów, które mogą stanowić przeciwwskazania dla praktyki jogi albo będą wymagać szczególnej ostrożności.
Zaburzenia równowagi
Odczuwanie niestabilności oraz zawroty głowy mogą oznaczać dość poważne schorzenia, więc nigdy nie należy samodzielnie rozpoczynać praktykowania jogi bez wcześniejszej konsultacji lekarskiej. Konieczne jest ustalenie przyczyny tych dolegliwości. Kłopoty z równowagą wynikające z lekkich zaburzeń w funkcjonowaniu błędnika nie stanowią przeciwwskazania, ale to może również oznaczać znacznie groźniejsze dolegliwości np. guz mózgu.
Zaawansowana osteoporoza
Joga świetnie się sprawdza w profilaktyce i początkowych stanach osteoporozy, natomiast przy zaawansowanym stanie znacznie wzrasta ryzyko pojawienia się urazów przy wyginaniu kończyn oraz mocnych skrętach tułowia. Ćwiczenie w takiej sytuacji będzie możliwe wyłącznie pod opieką nauczyciela mającego wiedzę i doświadczenie w zakresie fizjoterapii i rehabilitacji.
Poważne problemy z kręgosłupem
Sytuacja trochę analogiczna jak przy osteoporozie. W łagodnych stanach wręcz zaleca się praktykowanie jogi, ale w tych mocno zaawansowanych nigdy nie należy rozpoczynać przygody z jogą na własną rękę, ponieważ można sobie bardzo zaszkodzić.
4. Ciąża
Joga w ciąży może być wskazana albo zakazana. Wiele tak naprawdę zależy od ogólnego stanu zdrowia kobiety. Niektóre panie mają zalecenia, aby leżeć. Inne powinny szczególnie uważać na zakres ruchowy. W każdym razie lepiej nie ćwiczyć na własną rękę, chyba że ktoś już zna świenie swoje ciało i na tyle długo praktykuje jogę, że dobrze wie, jakie pozycje będą w pełni bezpieczne zarówno dla samej kobiety, jak i dla rozwijającego się płodu. W innym przypadku nie ma sensu ryzykować.